Gepost op

Als je wilt afvallen, moet je toch minder eten?

Een vraag die ik regelmatig krijg: Als het mij lukt om helemaal in balans te komen en alleen de voeding te nemen die mijn lijf nodig heeft (niet meer en niet minder), hoe kan ik dan afvallen? Blijf ik dan niet gewoon alleen stabiel in mijn gewicht? Ik zal uiteindelijk toch minder calorieën moeten nemen en meer moeten verbranden om gewicht te verliezen?

Klinkt logisch! Moet je dus expres te weinig gaan eten om af te vallen? Het antwoord is: nee, je moet wel stoppen met teveel eten, maar je moet zeker ook geen honger gaan lijden.

De gedachtegang van deze vraag ontstaat als je eten en je gewicht als een rekensommetje gaat beschouwen: als je x calorieën teveel eet, kom je y kilo aan en als je x calorieën minder eet, val je y kilo af. Die benadering wordt vaak gekozen. Alleen klopt hij niet. Je lichaam doet niet aan wiskunde, maar aan biologie. 😉

Je lichaam slaat vet op om te overleven. Hoe meer onzekerheid er is, des te meer reserves wil je lichaam hebben. Net als mensen die in onzekere tijden leven en die proberen om geld te bewaren op allerlei plekken. Als je je lichaam consequent goed verzorgt (o.a. genoeg eten, water, zuurstof en rust, niet teveel stress en gifstoffen die verwerkt moet worden), neemt de onzekerheid af en dus de behoefte aan vetreserves.

Een voorbeeld: mensen vallen soms af als ze eindelijk genoeg gaan slapen, zelfs als ze niets aan hun calorie-inname of hun beweegpatroon veranderen. Je lichaam kan immers ook van binnen veranderen. En als je stofwisseling en/of je hormoonhuishouding beter gaat draaien, worden de voedingsstoffen en de brandstof die binnenkomen beter verwerkt. Dat kun je vergelijken met een weg waar evenveel auto’s overheen rijden, maar waar de verkeerslichten, de invoegstroken en de kruispunten verbeterd worden. Die gaat beter doorstromen en krijgt minder file.

Dit neemt natuurlijk niet weg dat iemand die teveel eet, zal aankomen. En iemand die weinig beweegt, houdt een slechtere stofwisseling en een slechtere conditie, waardoor je minder energie verbruikt en dus zwaarder blijft. Maar ook dat is eerder biologie dan wiskunde.

Gepost op

December: dit is je kans!

In de loop van november beginnen veel mensen en instanties te benoemen hoe lastig de maand december is, bijvoorbeeld voor je fitheid en je gewicht. En ik heb daar ook al eens tips voor op een rijtje gezet hoor, want het kan inderdaad voelen als een flinke uitdaging. Maar eigenlijk is december is voor veel mensen de beste tijd om aan gezonde, prettige gewoontes te werken. Ga maar na:

  • Er worden overal ‘extra lekkere’ snacks, dranken en snoeperijen aangeboden. En dat is er maar tijdelijk, dus het is nu of nooit! Een ideale kans om te bedenken wat jij echt lekker vindt, daarvoor te kiezen (in plaats van alles altijd op te eten), een genietmoment vrij te maken en er goed van te proeven.
  • Er zijn verschillende feestdagen waar mensen het graag gezellig hebben. Je krijgt dus de gelegenheid om stil te staan bij vragen als: wie zijn er belangrijk voor mij? Hoe kan ik zorgen dat ik mijn energie vooral aan hen besteed? En wat kan ik het beste doen als ik echt contact met hen wil hebben?
  • Omdat er al zoveel binnen gezeten, gegeten en gedronken wordt, zul je al snel doorkrijgen dat juist naar buiten gaan en iets actiefs doen, je een goed gevoel over de dag geeft en een lekker gevoel in je lichaam.
  • Wie niet tevreden is over zijn bezigheden, zijn contacten, zijn lichaam of zijn leven, wordt zich daar vaak extra bewust van rondom de feestdagen. Dat is duidelijk: tijd om te gaan doen wat je wilt doen en te zijn wie je wilt zijn.
  • Er komt een nieuw jaar aan, wat vaak inspiratie en plannen met zich meebrengt. Waarom wachten tot januari als je vandaag al dingen kunt doen om meer ontspanning, plezier en voldoening te voelen?
Gepost op

Koken of bakken, melk of yoghurt, rogge- of tarwebrood?

Een eenvoudig en bruikbaar principe om je eten goed te kiezen, is: hoe minder er met mijn eten gebeurd is sinds het geleefd of gegroeid heeft, des te meer voedingsstoffen zitten erin. En voedzaam eten kiezen is handig, want dan is je lichaam met minder eten tevreden zodat je ook minder honger voelt. En je voelt je fit omdat je alles krijgt wat je nodig hebt.

Als mensen dit principe gaan toepassen, lopen ze wel eens tegen vragen aan. Is roggebrood beter dan volkoren tarwebrood? Is een gekookt ei beter dan een gebakken ei? Is melk beter dan yoghurt? Enzovoort. Misschien goed om eerst te beseffen: er zullen altijd weer nieuwe vragen komen. Soms is er niet eens met zekerheid een antwoord te geven. Bijvoorbeeld: is verse spinazie die gekoeld vervoerd is nou beter of slechter qua voedingswaarde dan spinazie die direct na het oogsten wordt ingevroren? Als je het antwoord niet kunt vinden, geeft dat eigenlijk niet, want het gaat dan echt over details. Het feit dat je spinazie gaat eten – van die groene blaadjes, niet iets voorbewerkts met spinaziesmaak – is veel belangrijker dan of je het antwoord op zo’n detailvraag kunt vinden.

Dit is een belangrijk gegeven: let op de hoofdlijnen en raak niet gestrest van de details. Als iets nou ongezond is, dan is het wel stress… Het opvangen van stress kost ook nog eens veel voedingsstoffen en je wordt er zwaarder van, dus alle reden om het bij de hoofdlijnen te houden. 😉

Natuurlijk ook wat toelichting bij de concrete vragen die ik noemde.

  • Melk en yoghurt zijn qua voedingswaarde redelijk gelijkwaardig (niet gelijk, want de samenstelling is verschillend, maar wel gelijkwaardig). Bij yoghurt worden ‘levende’ yoghurtculturen toegevoegd om van de melk yoghurt te maken. De voedingswaarde neemt dus niet af.
  • Volkoren tarwebrood is in principe niet meer of minder voedzaam dan bijvoorbeeld volkoren roggebrood. Wel is het zo dat wij in Nederland erg veel tarwe eten (in brood, koek en pasta bijvoorbeeld). Dus roggebrood zorgt voor afwisseling en meer verschillende voedingsstoffen.
    Als het meel voor brood wordt gezeefd, verdwijnen er voedingsstoffen. Wit en licht brood zijn dus minder voedzaam dan volkoren. Maar kijk zeker eens op het etiket van een brood als je het interessant vindt. Dan kun je ontdekken dat veel donker brood gewoon wordt gekleurd met b.v. caramel en dat ‘volkoren’ soms betekent dat ze zemelen toevoegen, in plaats van onbewerkt meel te gebruiken.
  • Bij zowel het koken als bakken van eten ga je het verhitten. Als dat ongeveer even lang gebeurt en op dezelfde temperatuur, heb je het weer over details als het gaat om de voedingswaarde die verdwijnt. Bij het bakken voeg je waarschijnlijk wel iets toe (boter of olie) wat je bij het koken niet toevoegt. Bij zowel koken als bakken kun je veel of weinig zout toevoegen. Als je over de hele linie teveel vet en zout eet, zal dat een effect hebben op je gezondheid en je gewicht. Maar dat hangt natuurlijk niet alleen van dat dat ene product dat je kookt of bakt.

Er is dus geen algemene regel over wat je moet doen. Behalve misschien wat ik aan het begin zei: de hoofdlijnen zijn het belangrijkst. En genieten van je eten is ook essentieel, dus raak niet verstrikt in regels en nadenken maar proef vooral goed.